سود نقدی سهام در بورس چیست و چگونه می‌توان آن را دریافت کرد؟

توسط سمیه شهریاری
آخرین بروز رسانی ۲۱ مهر ۱۴۰۰
زمان مطالعه 6 دقیقه

تمام شرکت‌های فعال در بازار بورس ایران، یک سال مالی دارند که در پایان هر سال مالی یک مجمع سالیانه برگزار می‌کنند. شرکت‌ها در این مجمع، اطلاعاتی همچون سود و زیان، درآمد و هزینه، بیمه، مالیات و … را در رابطه با سازمان خود مشخص می‌کنند و در اختیار سهامداران قرار می‌دهند. در نهایت، آن دسته از سهامدارانی که در زمان برگزاری مجمع عمومی عادی سالیانه، سهام شرکت را خریداری کرده باشند، مبلغی را تحت عنوان سود نقدی و یا DPS از سوی شرکتی که در آن سرمایه‌گذاری کردند، دریافت خواهند کرد. درکل، می‌توان گفت سود نقدی سهام برای سرمایه‌گذاران تازه‌کار، محافظه‌کار و سرمایه‌گذارانی که از سود دریافتی برای هزینه‌های زندگی خود استفاده می‌کنند جذاب است. در ادامه این مقاله از سری مقالات آموزش بورس در چراغ، راجع ‌به این‌که سود نقدی سهام در بورس (DPS) چیست، چگونه محاسبه می‌شود و نحوه‌ی دریافت آن صحبت خواهیم کرد.

سود نقدی سهام در بورس (DPS) چیست؟

سود نقدی سهام در بورس که به آن سود مجمع یا سود قابل تقسیم (Dividend Per Share) هم گفته می‌شود، سودی است که در ابتدا زیان انباشته‌ی احتمالی سال‌های قبل شرکت از آن کسر می‌شود؛ یعنی اگر شرکت در گذشته زیان انباشته داشته، باید آن را از سود امسال کسر کرد. سپس اندوخته‌های قانونی و اندوخته‌های اختیاری در صورت لزوم از سود خالص کسر شود. در نهایت آنچه که باقی می‌ماند را «سود قابل تقسیم» یا همان سود نقدی سهام گویند. به عبارتی، شرکت در صورتی می‌تواند سود تقسیم کند که در پایان سال مالی، سود انباشته داشته باشد. برای محاسبه DPS شرکت، مبلغ کل سود سهام پرداخت شده را بر تعداد کل سهام عادی منتشر شده تقسیم می‌کنند. بنابراین فرمول سود نقدی یا تقسیمی به شکل زیر می‌باشد:

DPS = مجموع سود سهام پرداخت شده – هرگونه سود ویژه/ سهام برجسته

نکته‌ی مهمی که در رابطه با سود نقدی سهام در بورس باید به آن توجه داشت، این است که شرکت‌ها سیاست‌های مختلفی در مقدار و نحوه‌ی پرداخت سود تقسیمی دارند؛ به‌‌هرحال برخی از شرکت‌ها در چرخه‌ی رشد هستند و برخی دیگر در چرخه‌ی بلوغ. بر همین اساس تصمیم می‌گیرند که سود بیش‌تری پرداخت کنند یا سود را داخل شرکت نگه داشته و آن را صرف توسعه‌ی فعالیت‌هایشان کنند.  

میزان سود تقسیمی سهام در بورس چقدر است؟

در واقع، سود تقسیمی سهام در بورس از طرف هیئت مدیره به مجمع عادی سالیانه پیشنهاد داده می‌شود. سپس در آنجا سهامداران تصمیم می‌گیرند که این مقدار سود نقدی، به تصویب برسد یا خیر؟ این تصمیماتی که در مجمع عمومی گرفته می‌شود، به‌صورت یک گزارش تحت عنوان «خلاصه‌ی تصمیمات مجمع عمومی عادی سالیانه» در سایت کدال ثبت و منتشر می‌شود.

👈📒 همچنین بخوانید: نکات مهم در رابطه با مجامع شرکت های بورسی

نحوه مشاهده سود تقسیمی سهام در سامانه کدال

نحوه مشاهده سود تقسیمی سهام در سامانه کدال
نحوه مشاهده سود تقسیمی سهام در سامانه کدال

اگر می‌خواهید میزان سود تقسیمی سهام در بورس را مشاهده کنید، ابتدا باید به سایت کدال به آدرس codal.ir مراجعه کرده و در آن‌جا:

۱. بر روی جستجوی اطلاعیه‌ها کلیک کنید.

۲. سپس نام نماد مورد نظر را در قسمت مربوطه تایپ کنید.

۳. در بخش «نوع اطلاعیه» عبارت خلاصه‌ی تصمیمات مجمع عمومی عادی سالیانه را تایپ نمایید.

۴. بر روی دکمه‌ی جستجو در پایین فرم کلیک کنید تا بتوانید آگهی‌های موردنظر در رابطه با نمادی را که می‌خواهید در تاریخ‌های مختلف مشاهده نمایید.

۵. زمانی‌که بر روی آخرین آگهی کلیک کنید، می‌توانید در قسمت انتهایی جدول، سود نقدی سهام را ببینید.

۶. شما همچنین می‌توانید آگهی موردنظرتان را به‌صورت pdf یا عکس با کلیک بر روی آیکون مربوطه هم دریافت نمایید.

همان‌طور که ملاحظه می‌کنید میزان سود خالص از تقسیمی سهام در بورس بیش‌تر است. چرا که همان‌طور که قبلاً هم اشاره کردیم، شرکت‌ها با توجه ب سیاست‌هایی که دارند تمام سود خالص را تقسیم نمی‌کنند.

زمان‌بندی پرداخت سود نقدی سهام در بورس به چه صورت است؟

زمان‌بندی پرداخت سود نقدی سهام در بورس
زمان‌بندی پرداخت سود نقدی سهام در بورس

زمان‌بندی پرداخت سود نقدی سهام در بورس هم به‌صورت یک اطلاعیه تحت عنوان «زمان‌بندی پرداخت سود»، در سایت کدال قرار می‌گیرد. شما می‌توانید با دریافت این اطلاعیه متوجه شوید که چه زمانی قادر به دریافت سود سهامتان خواهید بود. برای این منظور هم مانند آنچه در بخش قبلی گفته شد:

۱. ابتدا وارد سایت کدال (codal.ir)، شوید.

۲. روی منوی جستجوی اطلاعیه‌ها کلیک کنید.

۳. در فیلد نماد، نماد بورسی شرکت را بنویسید. (برای فهمیدن نماد یک شرکت می‌توانید به سایت tsetmc.com مراجعه کنید.)

۴. گزینه‌ی نوع اطلاعیه‌ها روی «زمان‌بندی پرداخت سود» قرار دهید.

۵. در پایین فرم روی دکمه‌ی جستجوی اطلاعیه‌ها کلیک کنید.

۶. اگر اطلاعیه‌ای ارسال شده باشد، روبروی اطلاعیه و با کلیک روی آیکون‌ها می‌توانید فایل را به‌صورت pdf یا عکس دانلود نمایید.

۷. در اطلاعیه‌ها، معمولاً نحوه‌ی دریافت سود ذکر شده است.

نحوه پرداخت سود تقسیمی به چه شکل است؟

در حال حاضر، سود نقدی سهام در بورس به دو روش زیر پرداخت می‌شود:

۱. روش اول: واریز به حساب بانکی سهامدار

در این روش، سهامداران باید مشخصات حساب بانکی خود را برای شرکت ارسال نمایند. سپس شرکت در آن موعد مقرر که زمان‌بندی پرداخت مشخص می‌شود، پول را به حساب سرمایه‌گذاران واریز می‌کند. دقت داشته باشید که برخی شرکت‌ها فقط به حساب بانکی خاصی پرداخت انجام می‌دهندکه در این مواقع اگر سهامدار، در آن بانک حساب نداشته باشد، می‌بایست یک حساب در آن بانک افتتاح کند و مشخصات آن را برای شرکت بفرستد. ارسال مشخصات برای شرکت‌ها هم معمولاً از طریق سایت شرکت، فکس، ارسال پستی، ایمیل و یا مراجعه‌ی حضوری به امور سهام، صورت می‌گیرد.

۲. روش دوم: مراجعه‌ی سهامدار به یک بانک خاص و ارائه‌ی کارت ملی و کپی آن به انضمام کد معاملاتی

در این روش از پرداخت سود نقدی سهام در بورس شرکت موردنظر با یک بانک قرارداد می‌کند تا سود سهامدارانش توسط آن بانک پرداخت شود. برای درافت سود سهام از طریق این روش، کافی‌ است با کارت ملی و کد معاملاتی خود به یکی از شعب بانک موردنظر (که توسط شرکت به سهامداران معرفی می‌شود)، مراجعه نمایید. ممکن است در بانک کپی کارت ملی هم از شما درخواست شود. بنابراین کپی کارت ملی را نیز به همراه داشته باشید.

اما اکنون با فعال شدن سامانه‌ی سجام، معمولا سود نقدی از طریق این سامانه به حساب سهامداران واریز می‌شود.

چند نکته مهم در رابطه با سود نقدی سهام در بورس

  • تمام سودهای نقدی از سمت شرکت‌های بورسی در تاریخ زمان‌بندی، به همان شماره حسابی که ثبت‌نام سامانه‌ی سجام را با آن انجام دادید، برای شما واریز خواهد شد.
  • مجمع عمومی سالیانه، فرصتی است برای همه‌ی شرکت‌ها که تا ۴ ماه بعد از پایان سال مالی، مجمع خود را برگزار کنند. ۸ ماه بعد از مجمع هم فرصت دارند تا سود نقدی سهام در بورس یا همان DPS خود را پرداخت کنند.
  • سود سهام و DPS ابزار اندازه‌گیری قدرت شرکت هستند. ثبت سود سهام ثابت یا افزایش سود سهام اغلب به‌عنوان نشانه‌ای از انتظارات مثبت برای رشد آینده تفسیر می‌شود و می‌تواند منجر به افزایش جذب سرمایه‌گذاران و افزایش قیمت سهام شود.
  • ممکن است شرکتی در یک سال مالی زیان‌ده باشد و یا این‌که تصمیم مجمع عمومی سالیانه بر این باشد که سودی در آن دوره بین سهامداران تقسیم نگردد. بنابراین، قرار نیست که همه‌ی شرکت‌ها در پایان سال مالی سودی را تحت عنوان سود نقدی سهام در بورس بین سهامداران خود تقسیم ‌کنند.
  • DPS پایین ممکن است به این معنا باشد که شرکت سود خود را در جهت تحقیق و توسعه یا سایر زمینه‌هایی که باعث رشد می‌شود، سرمایه‌گذاری کرده. از نظر تئوری، این انتخاب، سود بیشتری را هم در پی خواهد داشت. چرا که منجر به افزایش قیمت سهام می‌شود.
  • پرداخت سود تقسیمی سهام در بورس بر قیمت سهام تاثیر دارد؛ با تصویب پرداخت سود نقدی در مجمع یک نماد، نماد آن شرکت بعد از ممنوع شدن مجدد بدون محدودیت دامنه‌ی نوسان بازگشایی خواهد شد و میزان سود تقسیمی که در مجمع تایید شده از قیمت سهم کسر می‌شود. به این ترتیب قیمت سهم در زمان بازگشایی با قیمت روز قبل از مجمع (که از سود تقسیمی کسر شده است)، خواهد بود. البته نکته‌ اینجاست که قیمت می‌تواند دستخوش عرضه و تقاضا شود، یا بالاتر برود یا پایین‌تر.

برآورد سود نقدی سهام به چه صورت می‌باشد؟

برآورد سود نقدی سهام
برآورد سود نقدی سهام

چنانچه شرکتی سابقه‌ی پرداخت درصد ثابتی از درآمد خود را به عنوان سود نقدی سهام در بورس داشته باشد، می‌توان از طریق صورت سود و زیان شرکت تخمین زد که DPS چگونه خواهد بود. مراحل تعیین سود نقدی سهام به شرح ذیل می‌باشد:

✔ گام اول: تعداد سهام معوق را تعیین کنید.

✔ گام دوم: درآمد خالص بر تعداد سهام موجود را تقسیم کنید.

✔ گام سوم: با بررسی سودهای تقسیم سود قبلی، نسبت پرداخت را تخمین بزنید.

✔ گام چهارم: برای دریافت DPS برآورد شده، نسبت سود تقسیمی را بر درآمد خالص هر سهم ضرب کنید.

👈📗 همچنین بخوانید: تعریف DPS و EPS و شرح تفاوت این دو مفهوم

سخن آخر

در این مقاله از سایت آموزش چراغ مهم برای سرمایه‌گذاران به ‌حساب می‌آید. چرا که، مبلغی را که شرکت به عنوان سود سهام پرداخت می‌کند مستقیما به درآمد سهامداران تبدیل خواهد شد. بنابراین می‌توان گفت این ساده‌ترین عددی است که یک سرمایه‌گذار می‌تواند برای محاسبه‌ی سود سهامش در طولانی مدت استفاده نماید. چراغ، به عنوان پلتفرم آموزش و کاریابی در تلاش است تا با بیان نکات آموزشی مهم در زمینه‌ی کار و سرمایه‌گذاری به شما برای رسیدن به موفقیت در این زمینه‌ها کمک نماید.

ممکن است به این مطالب نیز علاقمند باشید